110 Slavenopstand Berbice

De slavenopstand in het toenmalige gekoloniseerde gebied Berbice (huidig Guyana) vond plaats in 1763 en duurde tot 1764. Het was de eerste grote slavenopstand in Zuid-Amerika. Berbice was in de zeventiende en achttiende eeuw een Nederlandse kolonie, ten westen van Suriname aan de rivier Berbice, waar het ook naar vernoemd was. In 1762 waren er ongeveer 3.833 tot slaafgemaakte Afrikanen in de kolonie die onder dwang suiker, cacao, koffie en katoen verbouwden. De plantages werden beheerd door Europese plantagehouders en Berbice had zijn eigen Nederlandse gouverneur, Wolfert Simon van Hoogenheim.

De opstand begon op 23 februari 1763 op de plantage Magdalenenburg waar 73 tot slaafgemaakte naar de velden trokken. De opstand werd geleid door de tot slaafgemaakte man Coffy (Cuffy), samen met zijn medeleiders Akara (Accara), Atta, Accabre, Cosala en Goussari. De tot slaafgemaakten kwamen in verzet tegen de onderdrukking van de Nederlandse kolonisten als gevolg van hongersnood, ziekte, jarenlange wreedheden en ongelijkheid. Coffy riep zichzelf uit tot gouverneur en zorgde ervoor dat de opstand goed georganiseerd verliep. Hij ging met de koloniale machthebbers onderhandelen en deed de Nederlandse gouverneur Van Hoogenheim een vredesvoorstel over de verdeling van het land en het einde van de slavernij voor zijn volgelingen. De Nederlandse regering ging hier echter niet op in. De opstandelingen hielden de bezetting van het grootste deel van Berbice ongeveer tien maanden lang vol. Zij staken de huizen van kolonisten in brand, verwoestten plantages en suikermolens. Interne verdeeldheid en uitblijvende voorraden verzwakten de beweging en uiteindelijk werd de opstand neergeslagen. Bij het neerslaan van de opstand vonden ongeveer 1800 tot slaafgemaakte en 40 Europeanen de dood. Coffy pleegde zelfmoord en honderden opstandelingen werden gedood of geëxecuteerd. Tegenwoordig wordt Coffy in Guyana geëerd als nationale held. Zijn brieven bieden een unieke en zeldzame blik op de ideeën van een tot slaafgemaakte zelf en zijn perspectief op deze geschiedenis. Op 23 februari wordt jaarlijks de ‘Dag van de Republiek’ gevierd.

Bronnen:

• https://nl.wikipedia.org/wiki/Slavenopstand_van_Berbice?utm_source=chatgpt.com
• https://isgeschiedenis.nl/nieuws/unieke-zelfgeschreven-brieven-van-de-opstand-van-berbice-tentoongesteld
• https://www.nationaalarchief.nl/beleven/onderwijs/bronnenbox/de-opstanden-op-de-plantages-in-berbice-1763#collapse-86351
• https://nos.nl/artikel/2365309-wij-ben-vrij-de-unieke-brieven-van-een-slavenopstand
• https://www.quest.nl/maatschappij/geschiedenis/a61170160/verzetsstrijders-slavernij/