123 Albert Leonard Wittenberg

Albert Leonard Wittenberg (Paramaribo, 14 april 1909 - Gardelegen, 13 april 1945) was een Surinaamse brandweerman en verzetsstrijder tijdens de Tweede Wereldoorlog. Samen met zijn vrouw Janna Wittenberg-Jetten en hun twee kinderen woonde hij in de Amsterdamse Transvaalbuurt. Begin 1943 namen zij ook de zes weken oude Betty Sarlui in huis, een Joods buurmeisje van wie de ouders waren gedeporteerd.

Albert Wittenberg was actief in het verzet, onder meer als koerier voor de Communistische Partij. In juni 1944 werd hij gearresteerd en opgesloten in het Huis van Bewaring aan de Weteringschans. Hij werd getransporteerd naar Kamp Vught en later naar het Duitse werkkamp Mittelbau-Dora. Wittenberg overleefde de zware dwangarbeid, maar tijdens de naderende bevrijding werd hij slachtoffer van de wreedheden van de nazi’s. Op 13 april 1945, enkele uren voor de komst van Amerikaanse troepen, werd hij met duizend andere gevangenen in een graansilo nabij Gardelegen levend verbrand. Dit gebeurde één dag voor zijn 36ste verjaardag.

Ter ere van zijn moedige verzet en tragische lot is in 2020 een plein in de Transvaalbuurt naar Albert Wittenberg vernoemd. Het Albert Wittenbergplein herdenkt niet alleen zijn leven, maar ook de gruwelen van de oorlog en het verzet van velen. Midden op het plein staat een monument ter nagedachtenis aan de buurtbewoners, waaronder Joodse families, die tijdens de oorlog werden gedeporteerd en nooit terugkeerden.

De nalatenschap van Albert Wittenberg leeft voort als een symbool van solidariteit, verzet en medemenselijkheid, die zelfs in de donkerste tijden licht wist te brengen.

Bronnen:

• https://www.oorlogsbronnen.nl/tijdlijn/Albert-Leonard-Wittenberg/02/172997
• https://www.at5.nl/artikelen/214670/nabestaanden-onthullen-plaquette-verzetsstrijder-albert-wittenberg-in-oost
• https://www.hmdb.org/m.asp?m=209532
• https://nl.wikipedia.org/wiki/Albert_Wittenbergplein